Rozmowa z dr. Tomaszem M. Zielińskim, Dyrektorem Zarządzającym ICV POLSKA, nowym Delegatem na Polskę w International Association of Controllers (ICV) – Internationaler Controller Verein

Od wielu lat nasz magazyn aktywnie angażuje się w promocję i rozwój ICV. Obserwując kluczowe dla stowarzyszenia zmiany, zawsze oczekujemy czegoś więcej, niż udało się zrobić dotychczas. Tomasz, przejąłeś ster ICV. Serdecznie Ci gratuluję tej odważnej decyzji. Jakie są Twoje pierwsze wrażenia na starcie?

Wrażenia są same pozytywne. Liderowanie społeczności controllerów w Polsce to dla mnie zaszczyt i duże wyróżnienie, ale jednocześnie odpowiedzialne zadanie. Na starcie widzę, że jest dużo do zrobienia przede wszystkim w sferze wizerunkowej polskich controllerów oraz zrozumienia ich roli przez menedżerów.

Jak Twoim zdaniem postrzegany jest controller w Polsce?

Nie tak jak powinien! Controllerzy w Polsce zbyt często postrzegani są jako „drudzy” księgowi, co więcej, ci od działań kontrolnych. Częste zadania naszych controllerów związane są z przygotowywaniem różnego rodzaju zestawień, raportów oraz wykonywaniem analiz zwykle o charakterze finansowym. Controlling w Polsce postrzegany jest jako proces wspierający, pomocniczy. Ma zdecydowanie za niską rangę. Nie jest zauważony potencjał controllerów i ich możliwy wpływ na przyszły sukces naszych przedsiębiorstw.

Czym zatem jest controlling z perspektywy ICV?

Koncepcja controllingu, która jest promowana przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Controllerów (ICV) oraz która sprawdziła się w praktyce wielu przedsiębiorstw, pokazuje rolę controllera jako ważnego partnera biznesowego kadry zarządzającej. Controllera, który jest współodpowiedzialny za realizację przyszłych celów przedsiębiorstwa. Podejście to stawia controllerów w zupełnie innym świetle. Według ICV controlling jest zorientowanym na cel procesem zarządczym, który zakłada współpracę controllerów z menedżerami oraz łączy twardą analitykę z miękkimi kompetencjami. W żadnym razie nie jest to proces wspierający. Controlling jest związany z zarządzaniem, z przyszłością, osiąganiem celów, a nie kontrolą przeszłości. Jest to istotna zmiana jakościowa oraz duża różnica w postrzeganiu procesu controllingowego w przedsiębiorstwach. Celem ICV POLSKA jest pokazanie nie tylko controllerom, ale również menedżerom, czym może być dla nich controlling oraz że controllerzy mogą odgrywać kluczową rolę i będą mieli coraz większe znaczenie w zarządzaniu przedsiębiorstwami.

Dlaczego według ICV controlling jest aż tak ważny?

Rosnąca złożoność i różnorodność działalności dzisiejszych przedsiębiorstw sprawia, że efektywne i skuteczne zarządzanie tą złożonością jest zbyt dużym wyzwaniem dla menedżerów lub zabiera im zbyt wiele czasu. Odpowiedzialność menedżerów za realizację procesu controllingowego polegającego na definiowaniu celów, planowaniu i sterowaniu złożonymi organizacjami w taki sposób, aby osiągały założone cele, sprawia, że kadra kierownicza w coraz większym stopniu potrzebuje pomocy wyspecjalizowanych i interdyscyplinarnych zespołów controllerów. Zadaniem controllerów jest więc wspólna z menedżerami realizacja procesu controllingowego (zarządczego), a sami controllerzy pełnią w nim rolę wspierających partnerów biznesowych kadry zarządzającej.
To wyraźnie pokazuje, jak ICV definiuje controlling oraz jak ważną rolę przypisuje społeczności controllerów.

Jakie zagadnienia tematyczne będą w najbliższych latach ważne dla controllerów?

Digitalizacja i robotyzacja powtarzalnych procesów biznesowych dotyka również controllerów. Dlatego trzeba poruszać te tematy i pokazywać, jakie one wywołują zmiany w przyszłych zadaniach controllerów. Przywiązywanie się do tworzenia tabel, zestawień i raportów to raczej zadania na krótką metę. Będą w najbliższej dekadzie automatyzowane. Dzisiaj liczy się wiedza biznesowa. Ponadto zaawansowane rozwiązania analityczne, Business Intelligence oraz te z obszaru Big Data zmieniają na naszych oczach rolę controllerów, dając im ogromne możliwości bycia partnerem biznesowym kadry zarządzającej. Dzisiejsze możliwości informatyczne pozwalają na implementację koncepcji controllingowych, które jeszcze dwadzieścia lub kilkanaście lat temu mogły być uznawane za niemożliwe do wdrożenia. Wszyscy widzimy, jak informatyzacja zmienia nasze życie.

Co zamierzasz zmienić w ICV POLSKA w najbliższych latach?

Duży nacisk chcemy położyć na zapewnienie członkom ICV jak największego zakresu nowoczesnej wiedzy controllingowej. W tym celu dołożymy wszelkich starań, aby zapewnić dostęp do merytorycznych materiałów także w języku polskim. Ambicją naszą jest również przewodzenie i nadawanie tonu ogólnokrajowej dyskusji na temat istoty, roli oraz przyszłości controllingu w Polsce.

Jak być na bieżąco z działaniami ICV POLSKA?

Na pewno zauważyliście, że od kilku miesięcy znacząco zwiększyliśmy naszą aktywność w mediach społecznościowych. Media te będą istotnym kanałem kontaktowym z nami w Polsce. Zachęcamy do obserwowania zarówno strony firmowej, jak i grupy ICV POLSKA na LinkedIn oraz polubienia naszej strony na Facebooku. Zróbcie to od razu! Zapraszamy też na stronę Stowarzyszenia: www.icv.pl.

Jak będzie wyglądać organizacja działalności ICV POLSKA?

Partnerem i przedstawicielem ICV w Polsce jest firma szkoleniowa Akademia Controllingu Sp. z o.o. Firma ta zajmie się również obsługą administracyjną ICV POLSKA. Ponadto Akademia Controllingu zapewni dostęp do wysokiej jakości programów szkoleniowych zgodnych ze standardami ICV. Zaangażowanie zespołu z Akademii Controllingu to również ważny element rozwoju ICV w Polsce. Jeżeli to możliwe, to chciałbym za Waszym pośrednictwem szczególnie ich pozdrowić!

Jakie są plany na aktywność ICV w Polsce?

Istotą ICV jest praca w grupach roboczych. Spotkania grup są dla naszych członków platformą wymiany wiedzy, doświadczeń oraz kontaktów. Zakładamy ciągły rozwój i kontynuację działań regionalnych grup roboczych. Są to następujące grupy: Gdańsk – kierowana przez Roberta Panufnika, Lublin – przez Katarzynę Żuławską, Toruń – z Andrzejem Derkowskim na czele, oraz Warszawa – z Karolem Sikorą. W 2019 r. planujemy uruchomienie kół regionalnych związanych z Poznaniem, Szczecinem, Wrocławiem, Katowicami i Krakowem. Aktualnie poszukujemy osób zainteresowanych zaangażowaniem w regionalną działalność ICV.

A będą nowe aktywności w ICV POLSKA?

Tak. Zupełną nowością będzie uruchomienie Tematycznych Grup Roboczych poświęconych pracy nad określonymi zagadnieniami, jak np.: controlling w przedsiębiorstwach rodzinnych, zaawansowana analityka czy zasobowo-procesowy rachunek kosztów. Rozważane są również grupy robocze ukierunkowane na określone sektory, np.: produkcja, handel, szpitale, wodociągi i inne. Zainteresowanie jest duże zarówno po stronie naszych członków, jak i ekspertów oraz partnerów. Nowością, nad którą również pracujemy, będą webinaria. Mają one dać naszym członkom możliwość uczestnictwa w części spotkań za pośrednictwem Internetu z dowolnego i dogodnego dla nich miejsca. Pozwoli nam to również na zwiększenie zasięgu, zaangażowanie większej liczby osób oraz promocję wypracowanych przez grupy robocze dobrych praktyk.

Czy ICV w Polsce będzie współpracować z uczelniami?

Oczywiście. Aktualnie ICV POLSKA patronuje dwóm prestiżowym studiom podyplomowym. Pierwsze to te kierowane przez prof. Marlenę Ciechan-Kujawę z UMK, prowadzone pod nazwą „Business Controlling”, oraz „Akademia Controllingu Finansowego w Grupach Kapitałowych” kierowane przez prof. Tomasza Cicirko z SGH. Na studiach tych prowadzą zajęcia członkowie ICV, tj. doświadczeni controllerzy, dyrektorzy finansowi i konsultanci. Tym samym ICV gwarantuje praktyczne podejście do zajęć i transfer nowoczesnej wiedzy. Docelowo zamierzamy współpracować z około pięcioma studiami podyplomowymi w Polsce.

Co z młodymi controllerami?

Pamiętamy również o nich. Oni też potrzebują naszego wsparcia. Pokazujemy im atrakcyjną wizję profesji controllera oraz szansę na ciekawe przyszłe życie zawodowe. Będziemykooperować z wybranymi kołami studenckimi w Polsce, organizować ich spotkania oraz konferencje. Ponadto w 2019 r. ufundujemy prestiżową nagrodę „ICV POLSKA Young Controller Award” dla tych studentów, którzy napiszą najlepsze prace dyplomowe z obszaru controllingu.

Co z dorocznym Kongresem ICV? Wszyscy na niego czekamy i mieliśmy niedosyt, że w tym roku jednak nie udało się spotkać na wiosnę.

XII Kongres zaplanowany jest na 3–4 grudnia 2018 r. w Poznaniu. Zachęcam wszystkich, aby już rezerwować ten termin. Będzie to największe wydarzenie controllingowe w Europie Środkowo-Wschodniej! Tematyka, którą podejmiemy, będzie związana ze zmianą roli controllerów w przyszłości wywołaną digitalizacją, robotyzacją oraz coraz większą powszechnością zaawansowanych rozwiązań analitycznych i systemów Business Intelligence. Pokażemy sukcesy wdrożeniowe nowoczesnego podejścia do controllingu i zapewnimy duży zastrzyk nowoczesnej wiedzy.

Czy są planowane zmiany organizacyjne w ICV POLSKA?

Utrzymujemy dotychczasową strukturę sprawdzonych liderów regionalnych, ale dodamy nową grupę liderów prowadzących Tematyczne i Sektorowe Grupy Robocze. Ponadto, co jest ważne, w 2019 r. powołamy Radę Naukowo-Biznesową ICV POLSKA, do której zaprosimy najważniejsze autorytety z obszaru controllingu, najlepszych ekspertów biznesowych oraz przedstawicieli naszych partnerów. Zaproszenie skierujemy do tych osób, które będą w stanie wnieść istotną wartość dla naszych członków oraz wesprą rozwój ICV w Polsce.

Co chciałbyś powiedzieć na koniec do naszych Czytelników?

Celem Stowarzyszenia jest integracja środowiska, wzmocnienie statusu i rangi społeczności controllerów oraz pokazanie ich istotnej roli jako kluczowych partnerów biznesowych kadry zarządzającej. Controlling i ICV – to po prostu się opłaca! Do zobaczenia w Stowarzyszeniu!

Dziękuję za rozmowę.

Rozmawiał:
Stanisław Woźniak
Redaktor naczelny
magazynu „Controlling i Zarządzanie”