Tomasz Graczykowski
Kierownik Działu Controllingu Finansowego w Szpitalu Uniwersyteckim nr 2 im. dr. Jana Biziela w Bydgoszczy

Rozważając zagadnienie badania rentowności w jednostce służby zdrowia, jaką jest szpital uniwersytecki, trzeba wziąć pod uwagę wyjątkowo skomplikowane uwarunkowania zewnętrzne wpływające na jego funkcjonowanie.
W strukturze przychodów narodowy płatnik – Narodowy Fundusz Zdrowia, zajmuje pierwsze miejsce. Przychody z tytułu sprzedaży świadczeń medycznych do NFZ stanowią około 95–97% przychodów ze sprzedaży.

Udzielanie świadczeń medycznych na zasadach komercyjnych jest ustawowo zabronione w zakresach, w jakich publiczna jednostka ochrony zdrowia zawarła umowę z NFZ. Przykładem tego są analizowane w tym opracowaniu zabiegi usunięcia zaćmy. Na istniejącym porządku prawnym zyskują prywatni świadczeniodawcy, których wspomniany zakaz nie obowiązuje. Będąc w posiadaniu aparatury medycznej oraz wykwalifikowanego personelu, mogą oni wykonywać te zabiegi zarówno odpłatnie, jak i poprzez NFZ. Pozycja lidera i monopolisty sprawia, że praktyki stosowane wobec świadczeniodawców oraz regulacje w postaci zarządzeń Prezesa NFZ nie pozostawiają jednostkom wielkiego pola manewru w sferze organizacyjnej, a także finansowej.

Jednym z przykładów zachowań monopolistycznych jest naliczanie odsetek ustawowych. W przypadku stwierdzenia przez NFZ naruszenia przepisów przez świadczeniodawcę, płatnik ma prawo nałożyć na niego karę finansową w wysokości określonej w Ogólnych Warunkach Umów (do 2% wartości umowy). W przypadku tak dużej ilości udzielanych świadczeń trudno nie popełnić błędu, co niejednokrotnie płatnik wykazał podczas kontroli. Szpital zobowiązany jest do zapłacenia odsetek za okres od dnia podpisania protokołu pokontrolnego do momentu dokonania wpłaty. Jeżeli ze strony szpitala pojawiają się wątpliwości co do zasadności lub wysokości żądanej kwoty i płatność nie jest dokonywana, NFZ egzekwuje ją, pomniejszając wartość bieżącej faktury wystawionej przez szpital. W sytuacji odwrotnej, gdy świadczeniodawca wystawi notę odsetkową do NFZ za zapłatę należnej mu kwoty z opóźnieniem, jest mu ona odsyłana bez zaspokojenia żądania.

Pełna treść artykułu została opublikowana w numerze 4/2015 magazynu Controlling i Zarządzanie…

Zajrzyj również do naszego Archiwum. Znajdziesz w nim pełen spis treści czwartego numeru czasopisma.