Justyna Bartela
Główna księgowa, trener szkoleniowy,
zajęła pierwsze miejsce w konkursie Lider Księgowości 2017

Za nami ponad rok obowiązywania mechanizmu split payment, a przed nami szereg zmian w dotychczasowym systemie. Czego możemy się spodziewać?

Split payment – początki
Mechanizm podzielonej płatności (dalej zamiennie split payment, MPP) został wprowadzony w Polsce 1 lipca 2018 r., choć samą koncepcję datuje się na 2011 r., gdy Komisja Europejska w raporcie Green Paper on the future of VAT; Towards a simpler, more robust and efficient przedstawiła narzędzia do walki z nadużyciami w podatku VAT. Split payment stał się obiektem zainteresowania przedsiębiorców i podatników. Początki jego obowiązywania w Polsce wywołały mieszane uczucia. Niektórzy, bojąc się utraty płynności, bronili się przed jego stosowaniem, inni, traktując go jako przesłankę dochowania należytej staranności, wdrożyli jego stosowanie.

Ze względu na fakt, że ustawodawca wprowadził – zgodnie z unijnymi wytycznymi – system dobrowolny, narzędzie to podzieliło podatników na zwolenników i przeciwników. Ministerstwo Finansów, podsumowując dwa pierwsze miesiące stosowania mechanizmu podzielonej płatności, wskazało, że z tej formy płatności skorzystało 8% podatników, przeprowadzono około 2,4 mld transakcji o łącznej wartości ponad 40 mld zł. Pozostałe dostępne statystki Ministerstwa Finansów pokazują, że mechanizm split payment dotyczy statystycznie ok. 1,5% transakcji w ujęciu ilościowym, co daje ok. 5% transakcji w ujęciu wartościowym.

Zalety stosowania dobrowolnego mechanizmu split payment

Sam mechanizm jako rekomendowane przez Ministerstwo narzędzie uszczelniające podatek VAT nie wzbudzał optymizmu wśród przedsiębiorców. Wprowadzony system zachęt nie sprawił, że MPP stał się atrakcyjny do zastosowania.

Solidarna odpowiedzialność obejmowała niektóre branże, jak np. obrót paliwami, stalą (tj. towarami z załącznika nr 13 do ustawy o VAT), zatem nie dotyczyła wszystkich przedsiębiorców. Obniżone odsetki od zaległości w VAT były stosowane przy założeniu, że podatnik uregulował metodą split payment co najmniej 95% faktur, z których wynikał podatek VAT naliczony ujęty w deklaracji VAT. Oznaczało to powszechne stosowanie tej metody płatności. Przyspieszony zwrot nadwyżki podatku VAT w terminie 25 dni odbywał się na rachunek VAT. Zatem środki na nim zgromadzone można było wykorzystać do płatności podatku VAT kontrahentom lub do urzędu skarbowego. Jedynie brak sankcji w podatku VAT stał się atrakcyjny dla większości podatników.

Pełna treść artykułu została opublikowana w numerze 6/2019 magazynu Controlling i Zarządzanie…

Zajrzyj również do naszego Archiwum. Znajdziesz w nim pełen spis treści numeru 6/2019.