Mariola Kotłowska
Controller finansowy

Skrót KPI jest coraz częściej używany w przedsiębiorstwach do określenia mierników w nim stosowanych. Niezwykle często spotyka się, że określeniem tym nazywa się każdy wykorzystywany wskaźnik, bez względu na to, jaki jest jego charakter informacyjny i wpływ na podejmowane decyzje. Należy zatem zastanowić się, co takie mierniki powinny wnosić do przedsiębiorstwa, by w pełni wykorzystać znajdujący się w nich potencjał.

Mierniki stosowane w przedsiębiorstwach muszą być dopasowane do potrzeb informacyjnych przedsiębiorstwa, muszą być spełnione odpowiednie możliwości techniczne jednostki, a same mierniki posiadać odpowiedni sens merytoryczny. To od ich doboru, sposobu wyliczeń czy zakresu danych zależeć będzie skuteczność decyzji podejmowanych w przedsiębiorstwie. W związku z tym mierniki stosowane w przedsiębiorstwie możemy podzielić na cztery podstawowe typy:

Kluczowe mierniki wyników (Key Result Indicators KRIs), które informują, w jaki sposób należy wykorzystać kluczowe czynniki sukcesu w poszczególnych perspektywach funkcjonowania przedsiębiorstwa, jako miary wyników podjętych działań.
Cel stosowania: możliwość podsumowania postępów, jakie są dokonywane w jednostce, prezentacja realizacji
kluczowych czynników sukcesu, raportowanie dokonań jednostki.
Wykorzystanie mierników: mierniki, wyznaczając wartości wielu działań, umożliwiają zarządzanie nimi. Przykłady: mierniki satysfakcji klientów, zysk/strata brutto, wskaźnik rentowności klientów, mierniki satysfakcji pracowników.

Mierniki wyników (Result Indicators RIs), informujące o tym, co zostało dokonane w jednostce, w ujęciu historycznym, przedstawione w formie podsumowania osiągniętych wyników.
Cel stosowania: raportowanie dokonań przedsiębiorstwa, niezwiązane jednak bezpośrednio z poszczególnymi działaniami.
Wykorzystanie mierników: wyniki dotyczą więcej niż jednego działania.
Przykłady: procentowy wzrost sprzedaży, liczba skarg od kluczowych klientów, liczba opóźnionych dostaw do
klientów.

Mierniki dokonań (Performance Indicators PIs) informujące o tym, co należy zrobić, aby zwiększać osiągane wyniki, nie wskazując za ich pomocą kluczowych obszarów poprawy działań, a wspomagając integrację mierników ze strategią przedsiębiorstwa.
Cel stosowania: raportowanie dokonań na potrzeby analizy działań podejmowanych w jednostce dla jednostki organizacyjnej w przedsiębiorstwie, która je wykonuje.
Wykorzystanie mierników: skupienie na analizie dokonań, szczegółowych działaniach, również w ujęciu prognostycznym.
Przykłady: liczba spotkań z odbiorcami planowanych w najbliższym tygodniu.

Kluczowe mierniki dokonań (Key Performance Indicators KPIs) mówiące o tym, co należy zrobić, aby zwiększyć wydajność w sposób jak najbardziej efektywny.
Cel stosowania: raportowanie dokonań jednostki do kierowników wyższego szczebla (monitorowanie przez prezesa i zarząd przedsiębiorstwa).
Wykorzystanie mierników: wyznaczenie mierników związanych z kluczowymi obszarami biznesu w jednostce.
Przykłady: średni czas obsługi klienta, wartość przedsiębiorstwa.

Pełna treść artykułu została opublikowana w numerze 3/2020 magazynu Controlling i Zarządzanie…

Zajrzyj również do naszego Archiwum. Znajdziesz w nim pełen spis treści numeru 3/2020.