Grażyna Knap, Mirosław Szemla, Tomasz M. Zieliński
Członkowie zespołu wdrożeniowego koncepcji ZPRK (RPCA) w GPW S.A.

Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów S.A. (GPW S.A.) to największy producent wody pitnej w Polsce i jeden z największych producentów wody w Europie. Spółka zapewnia dostawę wody do około 3,5 mln mieszkańców Śląska. GPW S.A. prowadzi swoją działalność na rozległym obszarze, administruje gruntami o powierzchni 552 hektarów i dysponuje znaczącym majątkiem, którego suma bilansowa przekracza 1 mld zł. Firma osiąga roczne obroty ze sprzedaży na poziomie ok. 260 mln PLN i zatrudnia ponad 1000 pracowników.

Działalność podstawowa GPW S.A. to ujmowanie, uzdatnianie i sprzedaż wody pitnej do odbiorców hurtowych, którzy dalej dostarczają wodę do klientów instytucjonalnych oraz indywidualnych. Działalność operacyjna przedsiębiorstwa realizowana jest za pomocą systemu wodociągowego, w skład którego wchodzą zakłady i stacje uzdatniania wody (ZUW i SUW) oraz przesyłowa sieć magistralna obsługiwana przez Oddziały Eksploatacji Sieci (OES). W ostatnich latach GPW S.A. dynamicznie rozwija procesy controllingowe i inwestuje we wdrażanie nowoczesnych koncepcji i narzędzi zarządczo-controllingowych. W 2011 r. firma zaimplementowała zaawansowaną koncepcję zasobowo-procesowego rachunku kosztów (ZPRK/RPCA1). Wdrożenie to jest ciągle doskonalone i rozwijane przez Wydział Controllingu w kierunku zarówno zapewnienia szczegółowego ujęcia wszystkich obszarów działalności firmy, jak i raportowania wyników do kadry zarządzającej z wykorzystaniem kokpitów menedżerskich.

Przesłanki wdrożenia koncepcji ZPRK w GPW S.A.

Potrzeby negocjacyjne z odbiorcami hurtowymi, ciągłe redukowanie zużycia wody wynikające z jej oszczędzania przez odbiorców instytucjonalnych i indywidualnych to czynniki, które stawiają duże wyzwania przed systemem zarządczo-controllingowym przedsiębiorstwa. W spółce od kilku lat podstawą systemu zarządczo-controllingowego jest zasobowo-procesowy rachunek kosztów (ZPRK/RPCA). W rachunku tym prowadzona jest szczegółowa ewidencja oraz alokacje kosztów na poszczególne zasoby organizacyjne, procesy, produkty, usługi oraz klientów.

Głównymi przesłankami i oczekiwaniami informacyjnymi wdrożenia zasobowo-procesowego rachunku kosztów w GPW S.A. były:
● poznanie kosztów i rentowności poszczególnych klientów oraz związane z tym potrzeby negocjacyjne,
● benchmarking kosztów procesów uzdatniania wody w ujęciu faz procesu oraz w ujęciu poszczególnych stacji uzdatniania,
● benchmarking kosztów dystrybucji wody w ujęciu oddziałów sieci magistralnej,
● wsparcie polityki cenowej oraz negocjacji z odbiorcami hurtowymi wody,
● wsparcie polityki cenowej w zakresie sprzedaży usług świadczonych przez wydziały pomocnicze i remontowe,
● zapewnienie szczegółowych informacji wspierających obniżanie kosztów utrzymania ogromnych zasobów organizacyjnych,
● wyodrębnienie kosztów gotowości i niewykorzystanych zasobów dla potrzeb podjęcia decyzji o ich utrzymaniu i wykorzystywaniu.

W dalszej części artykułu opisujemy wdrożenie, rezultaty informacyjne oraz korzyści z wdrożenia zasobowo-procesowego rachunku kosztów w GPW S.A.

Pełna treść artykułu została opublikowana w numerze 5/2020 magazynu Controlling i Zarządzanie…

Zajrzyj również do naszego Archiwum. Znajdziesz w nim pełen spis treści numeru 5/2020.